2019–2021

Paylaşılan Kutsal Mekânlar

“Paylaşılan Kutsal Mekânlar” projesi, Akdeniz, Ortadoğu ve Balkanlar’da üç İbrahimî dinin birarada var olduğu mekânlara odaklanıyor. Yahudiler, Hıristiyanlar ve Müslümanlar yüzyıllar boyu yapageldikleri gibi bugün de başka bir dine ait mabetlerde ibadet ediyorlar. Dinî topluluklar arasındaki sınırların geçirgenliğini gösteren paylaşılan kutsal mekânlar, bu coğrafyalarda oldukça yerleşik bir hadisedir.
 
Bu üç tektanrılı din, teolojik farklılıklarına rağmen, inanışlar, ayinler, kutsal figürler ve mekânlar bakımından birçok ortak unsura sahip. Öte yandan, bu kesişmeler muğlaklıktan tamamen uzak olmadığı gibi kimi zaman da çatışmalara yol açabilmekte. Bu mabetler paylaşımın birçok örneğini sunduğu gibi, bölünme ve ayrışmayı da içeriyor. 
 
“Paylaşılan Kutsal Mekânlar” sergisi bu hadiseyi, farklı bağlamlara sahip çeşitli örnekler vasıtasıyla konumlandırarak ve iç içe geçmiş mekân ve pratikleri, sembol ve figürleri öne çıkararak inceliyor. Akdeniz coğrafyasında bir çeşit “hac yolculuğu” olarak tasarlanan sergi, “kutsalı paylaşma”nın tarihsel ve güncel veçhelerini ortaya koyuyor. Sergi ziyaretçilere antropolojik araştırmayla güncel sanatın biraraya geldiği bir deneyim sunarken, onları paylaşılan mabetler etrafında bir yolculuğa davet ediyor. 
 
Yıllar süren antropolojik ve tarihsel araştırmalara dayalı, çokyönlü bir proje olan “Paylaşılan Kutsal Mekânlar”, serginin her bir tekrarında yeniden yazılıyor. Nitekim genel tema aynı kalmakla beraber biçim, içerik ve bağlam her yeni şehirde değişiyor. Bu serginin farklı versiyonları, Marsilya’da Avrupa ve Akdeniz Medeniyetleri Müzesi (Mucem) (2015); Tunus’ta Bardo Müzesi (2016); Selanik’te Makedonya Çağdaş Sanat Müzesi, Ulusal Fotoğraf Müzesi ve Yeni Cami (2017), Paris’te Ulusal Göç Tarihi Müzesi (2017); Marakeş’te Dar el Bacha Confluences Müzesi (2018); New York’ta New York Halk Kütüphanesi, Morgan Kütüphanesi ve Müzesi ve CUNY Lisansüstü Çalışmaları Merkezi (2018) ve İstanbul’da Depo’da (2019) düzenlendi. Sergi, 1 Temmuz - 30 Eylül 2021 tarihlerinde Ankara’da CerModern’de görülebilir.
Küratörler: Dionigi Albera, Manoël Pénicaud

Sanatçılar: Saima Altunkaya, Hüsniye Ateş, Benji Boyadgian, Hera Büyüktaşçıyan, Manuel Çıtak,  Ekrem Ekşi, Thierry Fournier, Giampaolo Galenda, Emrah Gökdemir, Nele Gülck & Nikolai Antoniadis, Engin Irız, Noha Ibrahim Jabbour, Robert Jankuloski, İzzet Keribar, Cynthia Madansky, Marco Maione, Jean-Luc Manaud, Diana Markosian, Cécile Massie, Andrea Merli, Ayşe Özalp, Manoël Pénicaud, Nira Pereg, Guy Raivitz, Sarkis, Gildas Sergé, Cemal Taş, Hale Tenger, Francesco Tuccio, Gençer Yurttaş

Araştırmacılar: Sébastien de Courtois, Dilşa Deniz, Jens Kreinath, Elizabeta Koneska, Sara Kuehn, Marion Lecoquierre, Yael Navaro, Antonio Pusceddu, Aylin de Tapia

Koleksiyonlar ve arşivler: Banu-Hakan Çarmıklı Koleksiyonu, C-Album, Dirimart, Gamma-Rapho, Gemäldegalerie, Getty Research Institute, Houshamadyan, IDEMEC-CNRS / Aix-Marseille Université, İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi, Library of Congress, Musée des civilisations de l'Europe et de la Méditerranée (Mucem), The National Gallery, The New York Public Library, SATIS / Aix-Marseille Université

Sergi koordinatörü: Veli Başyiğit

Sergi tasarımı: Karşılaşmalar x Sevim Sancaktar x Deniz Uludağ x Mert Zafer Kara

Grafik tasarım: Salih Gürkan Çakar x Karşılaşmalar

Sergi prodüksiyonu: Lamarts

Sergi kurulumu: Depo, Fiksatif (Depo) / Team Eight Arms (CerModern)

Çeviriler: Killian Cogan, Aslı Çetinkaya, Feride Eralp, Gülşah Mursaloğlu, Élise Perrot-Deniz, Céline Pierre-Magnani, Mert Sarısu

Video altyazıları: Gökçe İnce

Teknoloji desteği: Arçelik
 
Aydınlatma desteği:
TEPTA Aydınlatma

Broşür basımı: Ofset Yapımevi

Teşekkürler: Yorgo Benlisoy, Tanıl Bora, Banu-Hakan Çarmıklı, Murat Çelik, Pınar Çorlu, Silvina Der-Meguerditchian, Dirimart, Fulya Erdemci, Galeri Nev, Goethe-Institut Istanbul, Özlem Gül, Sibel Horada, Çiçek İlengiz, IDEMEC-CNRS / Aix-Marseille Université, İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV), Stergios Karavatos, Hagop Emir Kazancıyan, Declan Kiely, Musée des civilisations de l'Europe et de la Méditerranée (Mucem), Çağla Parlak, Faruk Pekin, Nilüfer Saltık, Anna Vakali, Dorothee Vakalis, Laki Vingas

Bu sergi, Calouste Gulbenkian Vakfı ve Türkiye Fransız Kültür Merkezi'nin desteğiyle gerçekleştirilmiştir.